نظارت بر ساخت و سازها ضرورت توسعه شهری

یکی از مشکلاتی که در ماه های گذشته نظام مدیریت و برنامه ریزی شهری و روستایی را در شهرستان مراغه تحت الشعاع خود قرار داده، ساخت وسازهای غیرمجاز است تخلف به معنای هرگونه انحراف و تخطی از قوانین ملی و ضوابط و دستورالعمل طرح هاست و ساخت وسازهای غیرمجاز نیز نوعی از تخلفات محسوب می شوند.
ساخت و سازهای غیرمجاز در مراغه دارای ابعاد مختلفی است که از آن جمله می توان به موقعیت منحصر بفرد شهرستان، مزیت ها و عواقب ساخت و سازهای غیرمجاز در عرصه عمومی و خصوصی، نوع و کیفیت ساخت و سازهای انجام شده، طبقه اجتماعی و اقتصادی متخلفان، محل وقوع، نوع تخلف و مغایرت با قوانین و ضوابط، علل پیدایش، شیوع ساخت و سازهای غیرمجاز در مراغه، نحوه جلوگیری و برخورد و آمار و ارقام مربوطه وبسیاری از موارد دیگر اشاره کرد.
همگام با رشد روزافزون جمعیت و توسعه شهرنشینی، مردم با مشکلاتی، ازجمله کمبود مسکن و سایر خدمات رفاهی روبه رو هستند که همین امر خود به نوعی عامل افزایش تخلفات ساختمانی در شهرها شده است.
این معضل به علت عدم نظارت کافی بر ساخت و سازهای شهری هر روز نسبت به قبل بیشتر شده و پیامدهای ناشی از آن رو به افزایش است.
بیشتر تخلفات ساختمانی صورت گرفته در شهرهای، مربوط به تخلفات ارتفاعی و احداثی، تخلفات پروانه ساخت، ساخت و ساز بدون پروانه در حاشیه شهر و تخلفات مربوط به کاربری های تجاری است.
به طور کلی می توان گفت علت بروز تخلفات ساختمانی، نقص در قوانین ساخت و ساز شهری و عدم نظارت درست بر آن و ضعف دستگاه های اجرایی مربوطه در مقابله با ساخت و ساز غیر مجاز است.
تخلفات ساختمانی پیامدهای اقتصادی واجتماعی بسیار زیادی دارد و یکی دیگر از مهمترین پیامدهایی که بر اثر تخلفات ساختمانی با آن مواجه هستیم، افزایش آسیب پذیری شهر در برابر زلزله و بلایای طبیعی است.
برنامه ریزی و عزم ملی در سطوح بالادستی و توجه به آن، التزام و نظارت بیشتر بر اجرای قوانین در جامعه و آگاه سازی و ارتقای دانش و فرهنگ عمومی از راهکار مشخص برای کاهش و یا جلوگیری از ساخت وسازهای غیرمجاز در شهرستان وکشور است.
معاون استاندار و فرماندار ویژه شهرستان مراغه در جلسه هماهنگی امور عمرانی شهرستان در این باره افزود: ایجاد حساسیت و تشدید بر نظارت ساخت و سازها در شهرستان از توسعه بی رویه حاشیه نشینی و ساخت و ساز های غیر اصولی در آن جلوگیری می کند.
حمید شکری افزود: رعایت اصول ساخت و ساز زمینه ساز توسعه زیرساخت ها و عمران و آبادانی شهرستان را در تمامی زمینه ها ازجمله عمرانی، اقتصادی، فرهنگی، سیاسی و تاریخی را در بردارد.
وی افزود: رعایت نکردن ضوابط و مقررات ساخت و ساز شهری شامل دیوار کشی، ساخت بدون مجوز و پروانه، فقدان توجه به تراکم مجاز، عدم نظارت کافی بر ساختمان، عدم گزارش تخلفات ناظران و موارد دیگر تخلف های ساختمانی در حوزه مدیریت شهری بوده که استمرار آن توسعه قانونی را دچار چالش می کند.
وی اضافه کرد: نظام مهندسی، شهرداری، شورای شهر و سایر دستگا های مرتبط با این امر باید بیش از پیش بر نحوه ساخت و سازها در شهرستان نظارت داشته باشند.
وی ادامه داد: شهرداری و نظام مهندسی باید تخلفات موجود را پیگیری کرده و بر تمام مراحل ساخت نظارت جدی داشته باشند.
شکری گفت: خوشبختانه دستگاه های متولی این امر در شهرستان به خصوص شهرداری و نظام مهندسی با برگزاری جلسات مختلف به سطح تعامل امیدوار کننده رسیده اند که این خود نویدی برای مقابله با ساخت و سازهای غیرمجاز در شهرستان است.
وی به اهمیت ساخت و ساز در کشورهای پیشرفته اشاره کرد و گفت: با نگاهی به روند توسعه کشورهای پیشرفته می توان به وضوح دریافت که شدت تاثیر پذیری آنها از بلایای طبیعی، به خصوص زمین لرزه، روند نزولی داشته و تلفات و خسارت های ناشی از آن در این کشورها به شدت کاهش یافته است.
وی در خصوص ساخت و ساز در حریم راه آهن نیز گفت: حریم راه آهن محدوده ای است که طبق قانون تعریف شده است و بر همین اساس ورود، تردد، احداث ابنیه و انجام هرگونه فعالیت در آن محدوده، ممنوع بوده و مخاطرات خاص خود را برای متخلفان در پی خواهد داشت.
رئیس دادگستری مراغه نیز در این خصوص گفت: طبق اعلام مسئولان استانی با کسری یا حذف پارکینگ در شهرستان موافقت نخواهد شد و در این موضوع به صورت جدی ورود شده است.
حبیب قنبرزاده گفت: در مرکز شهر مراغه با کسری پارکینگ مواجه هستیم و تامین پارکینگ در سطح شهر ضروری است.
وی افزود: زمانی که خدمات در مرکز شهر متمرکز شوند اما زیرساختی همچون پارکینگ عمومی وجود نداشته باشد، زمینه شکل گیری تخلفات در جامعه فراهم می شود.
وی گفت: مراغه به عنوان یکی از مهمترین شهرهای استان با افزایش روزافزون خودروها در سال های اخیر و کمبود چشمگیر پارکینگ های عمومی دست و پنجه نرم می کند که ضروریست در این مورد برنامه ریزی های لازم صورت گیرد.
قنبرزاده در خصوص ساخت و سازهای غیرمجاز در مراغه نیز گفت: مسکن و شهرسازی، نظام مهندسی و شهرداری و دیگر دستگاه های مربوطه باید نظارت بیشتری بر ساخت و سازها داشته باشند.
وی گفت: تشکیل جلسات اختصاصی برای بررسی معضلات این موضوع ضروری است و باید به طور کلی این موضوع را در شهرستان حل کنیم.
وی اضافه کرد: با توجه به وضعیت گذشته و ساخت و ساز های غیر مجاز و غیر استاندارد، ظاهر و بافت شهر چهره حاشیه ای به خود می گیرد که باید در این خصوص برنامه ریزی های لازمی را انجام داد.
وی افزود: حاشیه نشینی از جمله معضلات رو به گسترش جامعه امروزی است که علاوه بر حاشیه نشینان، دیگر بخش ها را نیز درگیر می کند.
شهردار مراغه نیز در این باره گفت: این شهرداری در راستای مقابله با ساخت و سازهای غیرمجاز در محدوده شهر، در هشت ماه گذشته سالجاری از 125 مورد تخلف در این زمینه جلوگیری کرده است.
محمدرضا احمدی افزود: با تلاش ستاد اجرائیات شهرداری و دیگر عوامل شهرداری مراغه و همچنین همکاری دادستانی و نیروهای انتظامی شهرستان از این تخلفات جلوگیری و با متخلفان در چارچوب قوانین و مقرارت شهرداری ها برخورد شده است.
وی افزود: عملیات جلوگیری از ساخت و سازهای غیرمجاز شامل جمع آوری ابزار کار، تخریب پی و جلوگیری از پی کنی بوده است.
احمدی به آمار گزارشات تخلفات ساختمانی در هشت ماه گذشته سالجاری اشاره کرد و گفت: گزارشات تخلفات ساختمانی که منجر به تشکیل پرونده در کمیسیون ماده صد در این مدت شده بیش از 106 مورد بوده که برای رسیدگی و بررسی به این کمیسیون ارجاع داده شده اند.
وی ادامه داد: همچنین 15ساختمان در حال احداث در مراغه که دارای تخلفات ساختمانی بودند از سوی ستاد اجرائیات شهرداری در طول این مدت پلمپ شدند.
وی اضافه کرد: شهرداری ها به دلیل وجود خلا های قانونی و همچنین به روز نبودن قانون ها نمی توانند به طور کامل از ساخت و سازهای غیر قانونی و غیرمجاز در شهرها و حاشیه آنها جلوگیری کنند.
احمدی با تاکید براین موضوع که در این مورد تنها شهرداری ها تاثیرگذار نیستند و سازمان های دیگر نیز دخیل هستند، افزود: برای جلوگیری از ساخت و سازهای غیرمجاز در شهر دیگر ادارات و سازمان های مربوطه نیز باید همکاری کنند.
وی به معضلات حاشیه نشینی نیز اشاره کرد و گفت: حاشیه نشینی از جمله معضلات رو به گسترش جامعه امروزی است که علاوه بر حاشیه نشینان، دیگر بخش ها را نیز درگیر می کند.
وی خاطرنشان کرد: تحول در مناطق حاشیه نشین، نیازمند همراهی ساکنان این مناطق و تجدید نظر برای داشتن سکونتگاه های زیبا و مقاوم است.
شهردار مراغه افزود: رویکرد ما در شهرداری و شورای‌اسلامی شهر عمران، آبادانی و توسعه‌ مناطق حاشیه ‌ای و کم برخوردار و توزیع عادلانه‌ خدمات در این مناطق است و سیاست گذاری ما در این خصوص توجه بیشتر به حاشیه‌ شهر بوده که با جدیت همچنان ادامه دارد.
وی افزود: برنامه ریزی صحیح از سوی مدیران دستگاه های دست اندرکار و همکاری تمام و کمال با شهرداری در حل مشکل حاشیه نشینی تاثیرگذار است.
رئیس اداره مسکن و شهرسازی مراغه نیز گفت: شهرداری ملک ها و زمین هایی که سند مالکیت ندارند و به صورت قولنامه ای هستند را به این اداره اعلام کند.
مقصود محرم پور افزود: این اداره آماده همکاری با دستگاه های اجرایی شهرستان برای مقابله با ساخت و سازهای غیرقانونی در شهرستان است.
وی گفت: ناظران این اداره به همراه ناظران نظام مهندسی همواره بر نحوه ساخت و سازها نظارت دارند.
رئیس نظام مهندسی ساختمان مراغه نیز گفت: سه راس ساخت و ساز، نظام مهندسی، شهرداری و مسکن و شهرسازی هستند که باید بر ساخت و ساز در شهرستان نظارت داشته باشند و دنبال مقصر نباشند.
نوتاج عباسی اضافه کرد: اگر قصوری در نحوه ساخت و ساز در شهرستان وجود داشته باشد هر سه نهاد مقصر هستند و باید به مسائل پیش رو با تعامل و همکاری یکدیگر رسیدگی کنند.
وی به کاهش آمار ساخت و ساز در مراغه اشاره کرد و گفت: در 9 ماه امسال بیش از 132 هزار مترمربع در شهرستان ساخت و ساز شده که این آمار نشان دهنده کاهش ساخت و ساز در مراغه است.
نوتاج عباسی اضافه کرد: امسال بیش از 200 پرونده ساخت وساز در نظام مهندسی شهرستان تشکیل شده است.
وی به قانون انتخاب ناظران از سوی کارفرما انتقاد کرد و گفت: انتخاب ناظر از سوی کارفرما یکی از اصلی ترین مشکلات حوزه ساخت و ساز است که باید در این خصوص فکر اساسی شود.
وی گفت: نظام مهندسی شهرستان آماده دریافت تمامی گزارشات تخلف است و شهرداری هم می تواند تخلفات را مستقیم به نظام مهندسی و یا به شورای انتظامی نظام مهمندسی استان گزارش کند.
رئیس ایستگاه راه آهن مراغه نیز به ساخت و سازهای اطراف راه آهن در محلات مکائیل آباد، عشرت آباد و پهرآباد اشاره کرد و گفت: حریم راه ‌آهن با توجه به قانون ایمنی راه‌ ها و راه ‌آهن 117 متر تعیین شده است.
حسن حاجی زاده عنوان کرد: در محدوده 17 متری از طرفین خط اختصاصی راه‌آهن محسوب می‌شود و هرگونه ورود، تردد، احداث بنا و فعالیت در آن محدوده ممنوع است.
وی گفت: با توجه به اینکه سرعت قطارها بیش از 120 کیلومتر در ساعت است و سیستم ترمز قطار در قطارهای مسافربری حداقل 700 متر بعد از ترمز کردن عمل می‌کند افراد حریم راه‌ آهن را رعایت کنند.
وی اضافه کرد: حریم 17 متر برای تأسیسات راه ‌آهن و عبور کابل ‌های آب و برق برای سازمان ‌ها است و بعد از آن 70 متر برای خطرات راه‌آهن است که چنانچه ساخت و سازی در حریم راه ‌آهن ایجاد می‌شود باید مجوزهای قانونی از اداره راه ‌آهن دریافت شود.
وی ادامه داد: در محدوده 47 متری راه آهن کسی حق ساخت و ساز ندارد و از 47 متر به بعد بدون صدور مجوز نمی توان ساخت و ساز کرد.
شهر مراغه به عنوان بزرگترین شهر آذربایجان شرقی بعد از تبریز دارای حدود 180 هزار نفر جمعیت است این شهر در 127 کیلومتری تبریز، مرکز آذربایجان شرقی و 607 کیلومتری تهران قرار دارد و در ابتدای دوران فرمانروایی ایلخانان مغول، پایتخت این سلسله بوده است.
شهرستان مراغه با حدود 263 هزار نفر جمعیت در 127 کیلومتری تبریز مرکز آذربایجان شرقی واقع است.
3077/9880
لینک منبع